Suy Thận – Biến Chứng Âm Thầm Ở Bệnh Nhân Tiểu Đường

Chỉ trong vài năm đầu sau khi phát hiện bệnh tiểu đường, nguy cơ tổn thương thận đã âm thầm hình thành mà người bệnh không hề hay biết. Nếu không kiểm soát tốt đường huyết, biến chứng suy thận có thể tiến triển nhanh chóng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và chất lượng sống của người bệnh.

1. Suy thận là gì?

Suy thận là tình trạng thận mất dần chức năng lọc máu, loại bỏ chất thải và cân bằng nước – điện giải cho cơ thể. Khi chức năng này bị suy giảm, các độc tố tích tụ trong máu sẽ gây tổn hại cho nhiều cơ quan khác.

Có hai dạng suy thận chính:

• Suy thận cấp: diễn ra đột ngột, có thể phục hồi nếu điều trị kịp thời.
• Suy thận mạn: tiến triển từ từ, không thể hồi phục hoàn toàn và có thể dẫn đến lọc máu hoặc ghép thận.

2. Tại sao bệnh nhân tiểu đường lại dễ mắc suy thận?

Suy thận là bệnh lý dễ mắc phải với bệnh nhân tiểu đường

Tiểu đường là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến suy thận mạn tính. Khi lượng đường trong máu cao kéo dài, các mạch máu nhỏ trong cầu thận bị tổn thương, làm giảm khả năng lọc của thận.

Các yếu tố làm tăng nguy cơ suy thận ở bệnh nhân tiểu đường:

• Do tổn thương động mạch thận:

Đái tháo đường lâu ngày gây xơ vữa các mạch máu lớn, trong đó có động mạch thận, làm hẹp tắc mạch máu, hậu quả là gây tăng huyết áp và suy thận.

• Do tổn thương các mạch máu nhỏ trong thận:

Người bệnh đái tháo đường, huyết áp kéo dài tạo ra các chất oxy hóa, lâu ngày làm tổn thương các mạch máu nhỏ ở thận.

Đồng thời lượng đường trong máu cao, thận phải làm việc quá tải, nhiều ngày các lỗ lọc to ra gây rò rỉ albumin vi niệu ra ngoài nước tiểu, sau thời gian dài albumin niệu nhiều hơn và xuất hiện cả protein niệu.

• Do tổn thương hệ thần kinh:

Với ngườibệnh đái tháo đường việc truyền tín hiệu thần kinh từ não đến các cơ quan có trục trặc, bàng quang bị giảm kích thích, không có cảm giác khi bàng quang đầy nước tiểu, ứ đọng lâu ngày gây nhiễm trùng đường tiết niệu, vi khuẩn đi ngược lên thận làm tổn thương thận và dẫn tới suy thận

3. Dấu hiệu cảnh báo

Mất cảm giác ngon miệng

Giai đoạn đầu suy thận thường không có triệu chứng rõ ràng. Tuy nhiên, bạn nên cảnh giác với các dấu hiệu sau:

• Phù mặt, chân, tay do tích nước.
• Mệt mỏi kéo dài, kém ăn.
• Tiểu ít, nước tiểu có bọt hoặc màu sẫm.
• Huyết áp tăng không rõ nguyên nhân.
• Thiếu máu
• Khó thở
• Buồn nôn, nôn
• Ngứa da, khó ngủ hoặc buồn nôn.

4. Làm sao để phòng ngừa?

Theo dõi đường huyết thường xuyên

Để ngăn tiểu đường gây suy thận, người bệnh cần tuân thủ các nguyên tắc sau:

• Kiểm soát tốt đường huyết theo chỉ định bác sĩ.
• Theo dõi huyết áp, giữ ở mức ổn định: Nếu Protein niệu <1g/24h thì huyết áp <130/80 mmHg. Nếu Protein niệu >1g/24h thì huyết áp <125/75 mmHg
• Kiểm soát lipid máu: Nếu bệnh nhân có bệnh lý tim mạch đi kèm cần kiểm soát lipid máu LDL-C<100mg% or <70mg%, HDL>50 mg%, Triglyceride <150 mg%
• Ăn uống lành mạnh (thiết lập chế độ ăn kiêng, tăng cường hoạt động thể chất)
• Hạn chế căng thẳng, stress

5. Vai trò của dinh dưỡng trong phòng ngừa suy thận ở bệnh nhân tiểu đường

Ưu tiên chất béo tốt

Dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ chức năng thận và kiểm soát đường huyết. Người bệnh nên:

• Ưu tiên thực phẩm ít muối, ít đường và chất béo bão hòa.
• Bổ sung đạm thực vật vừa phải, hạn chế đạm động vật.
• Có thể dùng thêm các sản phẩm dinh dưỡng chuyên biệt dành cho người tiểu đường có nguy cơ suy thận theo chỉ định bác sĩ

Lời kết

Suy thận là một biến chứng nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu người bệnh tiểu đường được theo dõi và điều trị đúng cách. Kiểm soát đường huyết, chăm sóc dinh dưỡng và khám sức khỏe định kỳ chính là chìa khóa để bảo vệ đôi thận khỏe mạnh mỗi ngày.

Lưu ý: Nội dung chỉ mang tính chất tham khảo, khuyến khích nên trực tiếp tham vấn ý kiến từ bác sĩ chuyên môn